Canllawiau ar gyfer Oedfaon Nadolig

Posted on

Diolch i’r Parchg Gethin Rhys, Swyddog Polisi Cytûn am dynnu ein sylw at ganllawiau diweddaraf Llywodraeth Cymru.

Mae Llywodraeth Cymru heddiw wedi cyhoeddi canllawiau ar gyfer canu dros gyfnod y Nadolig (carolau, plygain, calennig a’r Fari Lwyd). Gellir darllen y canllawiau yma:https://llyw.cymru/canu-dros-gyfnod-yr-wyl. Maent yn cwmpasu canu y tu hwnt i addoli ffurfiol, ond mae’r ddau baragraff allweddol o ran oedfaon fel a ganlyn (fi sydd wedi ychwanegu’r pwyslais):

Gellir cynnal gwasanaethau carolau mewn mannau addoli yn dibynnu ar faint o le i bobl sydd yn yr adeilad a bennwyd drwy asesiad risg ac yr amod bod gorchuddion wyneb yn cael eu gwisgo a bod pellter corfforol o ddau fetr rhwng aelwydydd. Gall hyn gynnwys perfformiad gan gôr a/neu gerddorion ond dylid osgoi canu cynulleidfaol. Mae’n werth nodi na fydd pawb sy’n cymryd rhan mewn gwasanaeth o’r fath yn mynychu’r man addoli’n rheolaidd felly cyfrifoldeb trefnwyr y man addoli yw esbonio’r ymddygiad a ddisgwylir gan y rhai sydd wedi dod, gan gynnwys peidio ag ymuno yn y canu.  Efallai y bydd trefnwyr gwasanaethau am ystyried mynediad drwy docyn yn unig er mwyn sicrhau na fydd gormod yn y gynulleidfa a rhoi cyfle i esbonio’r gofynion ymlaen llaw.

Gall gwasanaethau carolau, neu ddigwyddiad canu, gael eu cynnal yn yr awyr agored fel digwyddiad wedi’i drefnu, boed hynny gan grŵp ffydd neu sefydliad arall. Mae terfyn o 30 o bobl ar gyfer y digwyddiadau hyn, sy’n cynnwys perfformwyr ond nid trefnwyr y digwyddiad na phlant o dan 11 oed. Gall y digwyddiadau hyn gynnwys canu cymunedol gan bawb sy’n bresennol p’un a yw pobl yn rhan o’r grŵp canu wedi’i drefnu ai peidio. Dylid rhoi rheolaethau rhesymol ar waith yn y man lle y cynhelir y digwyddiad er mwyn sicrhau y gellir cadw at y terfyn ar niferoedd ac y gall pawb sy’n cymryd rhan gadw pellter corfforol o ddau fetr oddi wrth y rhai sydd o’r tu allan i’w haelwydydd neu eu haelwydydd estynedig eu hunain. Dylid gwneud ymdrech i sicrhau na fydd eraill yn ymgasglu a thrwy hynny estyn y niferoedd sy’n sefyll yn agos i’w gilydd. Os yw’r trefnwyr o’r farn y bydd yn anodd iddynt gadw at y terfyn o 30 o bobl am y bydd aelodau eraill o’r cyhoedd am ymuno yn y digwyddiad, yna ni ddylent gynnal y digwyddiad.

Ar gyfer gwasanaethau carolau, gellir defnyddio offerynnau chwyth dan amodau llym iawn – Caniateir i gerddorion gyfeilio i grŵp canu dan do ac yn yr awyr agored. Gall hyn gynnwys offerynnau chwyth, ar yr amod bod systemau awyru da ar gael a bod pellter corfforol o ddau fetr llawn o amgylch pob cerddor, ni waeth pa offeryn y mae’n ei ganu.

Nid oes dim o hyn yn newid y rheoliadau cyfreithiol presennol, ond mae’r canllawiau yn tynnu ynghyd wybodaeth oedd ar wasgar, ac yn cynnwys arweiniad defnyddiol dros ben i lunio asesiad risg ar gyfer achlysur o’r fath, a dylai trefnwyr ddarllen y canllawiau yn gyfan.

Wedi dweud hyn i gyd mae Llywodraeth Cymru am eich atgoffa fod y sefyllfa iechyd ar hyn o bryd yn ddifrifol iawn yng Nghymru, a bod rhaid i bob asesiad risg a gynhelir ddechrau trwy ofyn y cwestiwn O ystyried y risgiau annatod dan sylw, a oes angen i mi gynnal y gweithgarwch hwn o gwbl? A oes dewisiadau mwy diogel eraill megis darlledu?