Pan fo Annibynwyr yn sôn am ‘eglwys’, cyfeirio y maent at bobl, nid at aeiladau! Pobl yw ‘eglwys’, nid adeilad!

Cadarnheir hyn yn y Testament Newydd; mae nifer dda o gyfeiriadau at ‘eglwysi’ ond dim un at adeilad oedd wedi ei adeiladu er mwyn iddynt fedru cyfarfod neu addoli ynddo.

Yn y dyddiau hynny, yr oedd yr eglwysi yn cyfarfod ran amlaf mewn tai, a’r un oedd hanes llawer o’r Annibynwyr cynnar yng Nghymru pan oeddent hwythau’n ymgynull i addoli.

DSC_1129

Beth yw eglwys Annibynnol, felly? Mae’r ateb yn syml – grŵp o Gristnogion sydd wedi dod i gytundeb, neu wedi gwneud ‘cyfamod’ (contract), i fod yn eglwys Iesu Grist yn y man ble maent.

Nid yw’r grŵp (yr eglwys) o dan fawd unrhyw gorff eglwysig arall nac yn cael ei lywodraethu gan unrhyw awdurdod dynol y tu allan i’r eglwys; mae’r aelodau’n ystyried eu hunain yn uniongyrchol atebol i Dduw trwy Iesu Grist, ac yn gwneud pob penderfyniad ynglŷn â bywyd a gwaith yr eglwys yn unol â’r arweiniad y maent yn gredu y mae’r Ysbryd Glân yn ei roi iddynt.

Golyga hyn nad yw Undeb yr Annibynwyr Cymraeg yn ‘eglwys’. ‘Mudiad’ ydyw, ‘undeb’ o eglwysi Annibynnol sydd, o’u gwirfodd, wedi dewis cadw mewn cysylltiad â’i gilydd er mwyn medru gofalu am ei gilydd a hyrwyddo gweithgarwch Cristnogol.

Ystyria’r eglwysi Annibynnol y Beibl yn llyfr ag awdurdod iddo. Dywedir mai’r Beibl yw’r unig lyfr sy’n gallu dweud wrthym beth i’w gredu a sut i fyw. Mae hynny oherwydd fod Annibynwyr yn credu mai Duw sydd wedi rhoi’r Beibl i ni.